‘Bureaucratisch centralisme’ in SP

Gerrit Voerman meent dat de interne democratie in de SP formeel prima geregeld is, maar dat in de praktijk de directe zeggenschap van leden te wensen overlaat (Opiniepagina, 16 juli). Een correcte vaststelling, die ik als actief SP-lid onderschrijf.

Een andere bewering van Voerman is echter op zijn minst merkwaardig uit de mond van een historicus. Hij meent dat de recente kritiek op de SP voortkomt uit de wijze waarop de partij in haar maoïstische periode langs de lijnen van het democratisch centralisme was ingericht. En hij vult dat concreet in door te stellen dat de partijleiding nauwelijks verantwoording aflegde.

Als historicus zou Voerman toch moeten weten dat juist het democratisch centralisme uitgaat van een constant proces van discussie in alle gelederen van de partij en dat een partijleiding op basis van een absolute meerderheid van de leden een bepaalde beslissing kan nemen en dat ze er vervolgens op moet toezien dat de gehele partij zich aan die beslissing houdt.

Dat neemt niet weg dat minderheden binnen zo’n partij op een georganiseerde wijze andere standpunten binnen de partij kunnen uitdragen en zelfs na een genomen beslissing kunnen ijveren voor herziening daarvan.

Het fenomeen dat de Voerman beschrijft heeft met democratisch centralisme niets te maken: het is correcter te spreken van een bureaucratisch centralisme, waarin een selecte partijtop beslissingen neemt voor een hele partij zonder bovenstaande vormen van directe zeggenschap te laten plaatsvinden en de vrije organisatie van fracties binnen een partij toe te staan.

Bureaucratisch centralisme is dan ook een betere omschrijving voor de interne organisatie van de SP toen zij nog een maoïstische splinterpartij was en voor de positie waarin de SP zich nu bevindt als kleine linkse massapartij. Dat er allerlei formele regelingen zijn opgesteld voor de interne partijdemocratie maakt een partij nog niet democratisch.

Daarmee kom ik tot mijn repliek op het stuk van Ronald van Raak, Eerste Kamerlid van de SP, (Opiniepagina 19 juli). Hij schetst een beeld van de SP als toonbeeld van partijdemocratie. Deze partijcoryfee bedient zich van dezelfde formalistische argumenten als Hans van Heijningen, Tiny Kox, Jan Marijnissen en alle SP-partijbestuur en -partijraadsleden die zich de afgelopen weken in de discussie rond de kwestie-Yildirim en het comité Democratisering SP hebben gemengd.

Democratie is echter meer dan een formaliteit, democratie bestaat enkel wanneer zij praktisch is. Dat betekent dat een partij met meer dan 50.000 leden zich er dus ook niet op kan beroepen dat ze een mandaat heeft van 950 vertegenwoordigers van de partij, terwijl die 950 vertegenwoordigers die beslissing nauwelijks hebben genomen op basis van een uitgebreide discussie met het merendeel van de leden.

Bas de Ruiter

Lid van Offensief, een marxistische stroming binnen de SP, en van comité Democratisering SP.

(NRC, 20.07.2007)

Advertenties

Reageer!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: